Sayın başkan, sayın milletvekilleri, hepinizi grubum adına saygı ile selamlıyorum, hukuk mesleğine başlarken adını (katibi adil) diye duyduğum Noterlik mesleği bütün ilişkilerde önemli bir meslektir. Katibi adil olarak bilinen Noterlerin ifa etttiği Noterlik mesleği fiiliyatta halk tarafından maksimum olarak kabul görmüş ve benimsenmiştir. Halk katibi adillerini sevmiş ve onlara güvenmiştir. Sayın milletvekilleri, kıymetli meslek adamları Noterlerimizde bu güvenle layık olmuşlardır. Özverili, dürüst, çözücü ve çözümlayici, ciddi, disiplinli çalışmaları ile Noterlik mesleğini güzide bir meslek haline getirmişlerdir.

Sayın milletvekilleri, bu gün halkımız bir hukuki bir metin hazırlanmasında Notere giderken gönül rahatlığı içinde gidebiliyorsa, bunu büyük ölçüde bu görevi layığı ile yürüten saygıdeğer Noterlerimize borçluyuz. Bu yüce kürsüden hepsine taktir ve selamlarımı gönderiyorum. Sayın başkan, sayın milletvekilleri; Türkiyemizde mesleki bir teşkilatın nasıl başarılı olduğunu araştırmak isteyen bir meslek kuruluşunun bu fonksiyonunu nasıl başarı ile yürüttüğünü nasıl başardığını görmek isteyen örnek bir kuruluş olan Noterler Birliğine baksın. Noterler Birliğinin teşkilat olarak bu başarısını  tebrik eder diğer meslek kuruluşlarına da örnek olmasını diliyorum. Noterler Birliği (konuşma çalış, söyleme yap) sloganını söylemeye hakkı olan bir kuruluşumuzdur. Buradan bu kuruluşun, geçmişteki ve bugünkü bütün yöneticilerine şükranlarımı arz ediyorum. Sayın başkan, sayın miletvekilleri görüşülmekte olan 1512 sayılı Noterlik kanununun değiştirilmek istenen maddeleri hakkında görüşlerimi heyetinize arz etmeden önce Noterler Birliği hakkında bazı görüşlerimi sizinle paylaşmak istiyorum.

Sayın başkan, sayın milletvekilleri; Başarılı, dürüst, çalışkan, Noterlerimizin mesleki kuruluşu olan Noterler Birliğinin başarısı tartışmasızdır. Ancak bu birliğin yetkileri hak ettiği ölçüde değildir. Açıkça söylemeliyim. Bu kısıtlı yetkiler bu birliğe hem yetmiyor, hem de yakışmıyor.Sayın milletvekilleri; Noterlerimizin teftişi münhasıran Noterler Birliğine ait olmalıdır. cumhuriyet savcısı ya da adalet müfettişi bir adli suç durumunda olaya müdahil olmalıdırlar. Noterler Birliği bu görevi yapacak bilgi ve tecrübededir. bundan çekinmemeliyiz. bu geç kalmış bir haktır. aynı zamanda teftişe bir işlerlik de kazandıracaktır. artık yetkilerin merkezi idarenin eli altında tekel olarak toplanması çağdaş, bir yöntem ya da kurum değildir. Sayın milletvekilleri, Noterlerin atanması, Noterlik ihdası, boş Noterliklerin ilanı Adalet Bakanlığı tarafından yapılmaktadır. neden? hiçbiri nedeni yok. elaltındaki güç kaybolmasın. ne pahasına, araştırma yapılmadan daha verimli nasıl olur sorusuna cevap verilmeden.Sayın millletvekilleri, kanaatimize göre Noterlerin atanması tamamen Noterlen birliği tarafından yapılmalıdır. Noterlerimizin tayin kriterleri objektif bir kriter olan talep ve kıdem esaslarıdır. öyle güzel bir işleyişi var ki diğer kamu kurumlarına örnek olacak şekildedir. itiraz ve yargı yolu açık olacak bu işlemin Noterler birligğine verilmesinde hiç bir sekınca yoktur.açıkça şunu demek istiyorum. Adalet Bakanlığı yavaş yavaş vazgeçmelidir. bu konudaki yasal düzenlemelere giderken de Noterler Birliği ile burlukte çalışmalıdır. bakanlık bu birliği avrupa birliğine hazırlamalıdır. gerçi benim inancım Adalet Bakanlığı yasayla gölgeleri kaldırırsa Noterler Birliği kendini Avrupa Birliğine daha iyi, hızlı hazırlar, bakanlığa da yardımcı olur. Sayın milletvekilleri, boş Noterlik ihdası konusunuda Adalet Bakanlığı tamamen Noterler Birliğine bırakmalıdır. birlik bu konuların kriterlerini hazırlayıp buna göre çalışmalıdır. birliğin kendi içinde oto kontrol sistemi vardır. işlemlerinde objektiflik sağlamak daha kolaydır. Adalet Bakanlığı huku işleri genel müdürlüğü bu konuda hak etmediği bir yetkiyi kullanmaktadır. Bu yetkiyi iyi bir şekilde de kullanamamaktadır. Adalet Bakanlığı hukuk işleri genel müdürlüğü hoterlik bürosunun yetkileri ile birlikte moda tabiri ile özelleştirilmelidir. bu özelleştirmede ihale Noterler Birliğine bırakılmalıdır. Katibi adillerimizin bu özelleştirmede de örnek olacaklarından hiç bir kuşkumuz yoktur.

Buradan Noterler Birliğine de bazı önerilerimiz olacaktır. Çağımız hızlı bir çağdır. Zaman ve yer kavramları değişmektedir. Nöbetçi Noter uygulamasına artık başlanılmalıdır. Tatil günlerinde nöbetçi Noterlik uygulaması neden olmasın? Hafta sonu yurt dışından gelen bir işadamı ya da yurt içindeki bir vatandaş Notere gidip acil işini görebilmelidir. bu konuda yasal düzenlemelerin yapılması için kanun koyucu nezdinde Noterler Birliğini ve Adalet Bakanlığı hukuk işleri genel müdürlüğünü çalışmaya davet ediyorum.ayrıca vatandaşlar arasında sızlanmaya yönelik bir konuda, Notere geliş sırasında uluymadığı görevlilerin tanıdıklarının işlerini öne aldıkları yönündedir. bu konuda Notere vatandaşlarımıza mesela numara verilir. bankalarda olduğu gibi bu numara sırasına göre işlemler yapılır diye düşünüyorum.Sayın milletvekilleri; belirli bir süre yargıç, cumhuriyet savcılığı, avukatlık yapan hukukçuların Noterlik yapabilmeleri yeniden düzenlenmelidir. örneğin emekli olan bir yargıç veya birinci sınıfta belirli bir süre çalışmış yargıç, cumhuriyet savcısı, 1. bölge de çalışabiliyorsa aynı bölgede kıdemine göre Noterlikte yapabilmelidir. yani ankara yargıcı, ankara Noteri olabilmelidir. Sayın başkan, Sayın milletvekilleri Noterlerimizin görev ve yetkilerini artırmalıyız. artık çağı hukuk diliyle okumalıyız. geri kalmamalıyız. sistem olarak Adalet Bakanlığı vesayet konusunda sınıfta kalmıştır. bu iki kurum da Noterler Birliği, Barolar birliği, Adalet bakanlığına bağlıdır. iç bünye olarak hukuk işleri genel müdürlüğüne bağlıdır.

Şimdi soruyorum, hukuk işleri genel müdürlüğü bu iki meslek açısından önünü açıcı, geliştirici, çağa entegre edici bakımdan ne yapmıştır. vesayet yetkisi kılıcını bir oyana bir bu yana sallamış, durmuştur. Bu genel müdürlüğü özelleştirmeliyiz. mesela bir avukatlık kurumu olan avukatların durumunu nasıl çözmeyi düşünüyor. artık herkesin ezberlediği adli kolluk, zorunlu, müdafil konularında hangi çalışmaları yapmıştır. Noterler Birliği hakkında bir çalışması var mıdır? yetki sorumluluk getirir. Sorumluluğu vardır. yoksa yetki yalnız yetki için değildir. Sayın başkan, Sayın milletvekilleri, görüşmekte olduğumuz 1512 sayılı Noterlik kanununda değişiklik yapılmasınadaki kanun tasarısı olumlu bir adımdır. Teknik düzenlemeleri ihtiva etmektedir. Kanun sistematiği içerisinde yapılması gerekli düzenlemelerdir. bu düzenlemeler mukayese açısından diğer düzenlemelerle paralellik arz etmektedir. örneğin başvuruda 50 yaştan 35 yaş indirilmesi bu kabirdendir. Başvuru şeklini düzenleyen maddenin yanında Adalet Bakanlığınca tesbit edilen yer dışında çalışma olayı yaşanan bir sorundu, bu soruna kökten kalıcı bir çözüm bulunması olumludur. bu konularda bu konumdaki Noterlerimiz tamamen hızla değişmektedir. Noterlik büroları oldukça önemlidir. vasiyatnameler özel hukuk sistemleri vs.bu büroları kolluk kuvvetleri arayamamalıdır. hangi gerekçe ile olursa olsun Noterlik bürolarını doğrudan arama yetkisi Cumhuriyet Savcısı tarafından yapılabilmelidir. Gecikmesinde sakınca olan hallerde dahi bu yetki münhasıran Cumhuriyet Savcısı olmalıdır. Noterlik bürosunda yapılan işlemlerin ücretlerinin tesbitinde tek yetkili Adalet Bakanlığı olmamalıdır. Ücret tesbitinde barolarımızında görüşleri alınmalıdır. bu ücretler vatandaşa ağır yük getirmemelidir. bugünün bu ücretler pahalıdır.Noterler, Noter başkatipliğine bütün yetkiyi, imza yetkisi vermekle devretmektedir. hukukçu olmayan baş katiplere bu kadar insiyatif doğru değildir. bu konuda Noter yardımcılığı müessesesi artık uygulamaya konmalıdır. Noter yetkisinin yardımcı aracılığı ile kullanabilmelidir. Adalet Bakanlığı Meslek Yüksek Okulları bu konuda önemli bir kaynaktır. Sözlerimi bitirirken yüce meclisi saygıyla selamlıyorum.

Nükhet HOTAR (12.01.2002)
AKP – Sosyal İşler Başkanı
İzmir Milletvekili